Киләчәк өчен тавыш бирдек

Башкортстан Республикасының бер мандатлы 3-нче Уфа сайлау округы буенча 30370 сайлаучы тавыш бирүдә катнашты, бу 79,95% тәшкил итә. Сайлаучыларның тавышларын исәпләү йомгаклары буенча Чернавин Денис Юрьевич иң күп – 21254 (70,04%) – тавыш җыйган.

Икенче урында – Александр Андреевич Ющенко (2 551 тавыш, 8,41%).  Ваһапов Роберт Фәнил улы өченче урында, аның өчен 2342 кеше (7,72%) тавыш биргән. 

Федераль сайлау округы буенча сайлауда 30537 кеше катнашкан, бу 80,04% тәшкил итә. Сайлаучыларның иң күп тавышын «Бердәм Рәсәй» Бөтенрәсәй сәяси партия җыйган – 20531 (67,31%), икенче урында – КПРФ – Рәсәй Федерациясенең Коммунистлар партиясе – 2834 тавыш (9,29%), ЛДПР – Либераль-демократик партия өчен 2470 сайлаучы (8,10%) тавыш биргән.

Йомгаклау беркетмәсенә имза куелганнан соң, территориаль сайлау комиссиясе рәисе һәм секретаре республика буенча нәтиҗәләрне барлау өчен беренче экземплярларны Башкортстан Республикасының Үзәк сайлау комиссиясенә тапшырдылар.

Башкортстан ил күләмендә алдынгы урында, сайлаучыларның активлыгы югары. Үзәк сайлау комиссиясенең якынча мәгълүматлары буенча, Башкортстанда сайларга килүчеләр 78,84% тәшкил итте. Беренче көнне, 18 сентябрьдә, халыкның 31,84%ы, икенче көн ахырына – 56,54%ы, ә өченче көн азагына 80%тан артыгы тавыш бирде. Бу Рәсәй төбәкләре арасында иң югары нәтиҗәләрнең берсе.

Югары күрсәткечләргә ирешүгә берничә фактор йогынты ясады. Югары күрсәткечләргә берничә фактор йогынты ясады. Беренчедән, Башкортстан халкының 40%-тан артыгы – авыл кешеләре, алар традицион рәвештә шәһәр халкына караганда активрак тавыш бирәләр. Икенчедән, республикада хакимияткә карата югары ышаныч һәм электораль дисциплина формалашкан. Өченчедән, өч көнлек тавыш бирү форматы кешеләргә уңайлылык тудырды: һәркем үзенә уңайлы вакытта сайлау участогына килә алды.

Гомумән алганда, барлык партия вәкилләре фикеренчә, республикадагы сайлау кампаниясе яхшы оештырылган һәм бернинди хокук бозуларсыз һәм гадәттән тыш хәлләрсез узган.

Башкортстан Үзәк сайлау комиссиясенең алдан алынган мәгълүматларына караганда, 9-нчы чакырылыш Дәүләт думасына сайлауларда республика буенча «Бердәм Рәсәй» партиясе 60,72% тавыш белән алда бара. Аннан соң КПРФ (10,93% тавыш), аннары ЛДПР (8,42%) килә. «Гадел Рәсәй» һәм «Яңа кешеләр» партияләре 8,11-әр процент тавыш җыйган.

Башкортстаннан Дәүләт думасына кемнәр үтте?

Дәүләт думасында барлыгы 450 депутат. Яртысы партия исемлекләре буенча, яртысы — бермандатлы округлар буенча сайлана. Ил территориясе 225 округка бүленгән, һәркайсыннан күпчелек тавыш җыйган бер кандидат Дәүләт думасына уза. Башкортстанда мондый округлар алты. Чишмә районы бер мандатлы 3-нче Уфа округына карый.

Бер мандатлы сайлау округлары буенча федераль парламентка республикадан Денис Чернавин (66,19%), Юлай Кидрасов (63,09%), Эльвира Аиткулова (62,27%), Алексей Журавлев (53,94%), Зариф Байгускаров (70,12%) һәм Гөлнара Кулсарина (65,98%) узды.

Партия исемлекләре буенча Дәүләт Думасына кемнәр узачагы аерым билгеләнәчәк — мандатлар һәр төбәктә җыелган тавышларга пропорциональ рәвештә бүленә. Узган сайлауларда Башкортстаннан партия исемлекләре буенча 8 депутат узган иде.

 Халыкара күзәтүчеләр Чишмә районында да булды

Башкортстанда үткән сайлауларда биш илдән: Индонезия, Бразилия, Мадагаскар, Төркия һәм Германиядән тугыз халыкара күзәтүче эшләде. Бу илләрдән килгән күзәтүчеләр делегациясе Чишмә районының Келәш, Ярми һәм поселокның алты сайлау участогында булдылар.

Күзәтүчеләр сайлауларны оештыручыларның югары һөнәрилеген, барлык процедураларның гадел үтүен һәм тавыш бирү өчен уңайлы шартлар булдырылуын билгеләп үттеләр. Аларны бигрәк тә Башкортстанда сайлауларның бәйрәмчә узуы, тавыш бирү белән бер үк вакытта мәдәни һәм күңел ачу чаралары үткәрелүе гаҗәпләндерде. «Башкортстан – кунакчыл төбәк, халкы ачык йөзле, һәркайда җылы каршы алдылар», – дип үз фикерен белдерде кунаклар.

Җитәкчелекнең максаты – «Халыкны берләштерү»

Башкортстан Башлыгы Радий Хәбиров сайлауларга тормыш иптәше һәм балалары белән килде – алар «Башкортостан» дәүләт концертлар залында урнашкан 109-нчы сайлау участогында тавыш бирделәр.

«Республика югары электораль мәдәнияткә ия. Бездә, аеруча авылларда, беренче көнне үк халыкның 100 проценты тавыш биргән урыннар бар. Гомумән алганда, сайлауга килүчеләр шактый күп, Рәсәй буенча уртачадан югарырак», – дип ассызыклады Радий Хәбиров.

Сайлау көнендә тавыш биргән Чишмә районы хакимияте башлыгы Ришат Мансуров халыкка мөрәҗәгать итте:

–Без еш кына: «безнең тарих», – дибез. Ә бит аны көн саен карарларыбыз, гамәлләребез һәм сайлауларыбыз белән үзебез язабыз... Ил, республика, район, авыл тарихы – кайдадыр анда, дәреслекләрдә түгел, ул монда. Һәм без аның авторлары. Районыбызның киләчәге, балаларыбызның ничек яшәве безнең хәзерге яшәешебезгә, бүген нинди сайлау ясавыбызга бәйле. Мин “кирәк” булганга түгел, ә миңа барыбер булмаганга күрә тавыш бирдем. Чөнки безнең Чишмә районы, республикабыз һәм Рәсәебезнең көчлерәк, матуррак һәм яхшырак булуын телим.

Рәсәйнең Үзәк сайлау комиссиясе сайлауларның ахыргы нәтиҗәләрен 25 сентябрьдән соң хәбәр итәчәк, бу вакытка барлык протоколлар эшкәртелеп беткән, шикаятьләр һәм мөрәҗәгатьләр каралган булачак. Шуннан соң партияләр исемлеге буенча мандатларның төгәл бүленеше һәм бер мандатлы һәр округ буенча ахыргы нәтиҗәләр билгеле булачак.

Чишмә районы өчен бу сайлау – гражданлык бурычы һәм электораль мәдәниятне формалаштыруда тагын бер адым. Гражданнарың күбесенең тавыш бирергә килүе, хокукларны бозмау һәм күзәтүчеләрнең уңай фикерләре – боларның барысы да район халкының аңлы рәвештә илнең киләчәген билгеләүче эшләргә кушылуы турында сөйли. Иң мөһиме – протоколлардагы саннар түгел, ә һәр сан артында сайлауга барып үз тавышын бирергә карар иткән кешеләр булуы.